خانه سیاسی اندیشه های سیاسی علل گرايش به فقه فردى و غفلت از مسائل سیاسی اجتماعی در دوران قبل از انقلاب

علل گرايش به فقه فردى و غفلت از مسائل سیاسی اجتماعی در دوران قبل از انقلاب

2 دقیقه خوانده شده
0
0
183

فقه زمان‏هاى گذشته على رغم تحولات زياد، در بستر فقه فردى گرفتار شده و وارد درياى فقه اجتماعى و حكومتى نشده بود. لذا فقه شيعه و كتب فقهى شيعه بيشتر فقه فردى بود، فقهى بود كه براى اداره امور دينى يك فرد يا حداكثر دايره‏هاى محدودى از زندگى اجتماعى، مثل مسايل مربوط به خانواده و امثال اينها بود.
علل عدم توسعه فقه در زمان پیشین نسبت به مسائل مهم اجتماعى عبارتند از:

۱٫ عدم دسترسى به قدرت و حكومت‏
به خاطر طول سالهايى كه فقهاى شيعه و خود گروه شيعه، در دنياى اسلام به قدرت و حكومت دسترسى نداشتند فقه شيعه يك فقه غير حكومتى و فقه فردى بود، … بسيارى از مباحثى كه مربوط به اداره كشور است مثلا مسأله حكومت، مسأله حسبه و چيزهايى كه با كارهاى جمعى و داشتن قدرت سياسى ارتباط پيدا مى‏ كند چند قرن است كه جاى اينها خالى است. علت هم معلوم است، فقهاى شيعه در اين مورد تقصير يا تصورى نكرده‏ اند. براى آنها اين مسائل مطرح نبوده است. شيعه حكومت نداشته است. فقه شيعه نمى‏ خواسته جامعه سياسى را اداره كند. حكومتى در اختيار او نبوده كه بخواهد جهاد آن حكومت را اداره كند و احكام آن را از كتاب و سنت استنباط نمايد.

۲٫ در اقليت بودن شيعه‏
در طول اين هزار سالى كه فقه استدلالى ما داشتيم، شيعه، چون در اقليت بود فقه او در پاسخ اينكه چگونه بايد زندگى كنند نيست، در پاسخ اينكه فرد چگونه بايد زندگى كند هست.

۳٫ نا اميدى فقيهان از تشكيل حكومت شيعى‏
قرنهاست كه فقاهت شيعه با يأس از اداره حكومت همراه بوده، يعنى فقيهى كه مى‏ نشست استنباط مى‏ كرد، فكر نمى‏ كرد كه اين استنباط براى اداره يك جامعه است، براى اداره يك فرد بود.

۴٫ رواج تفكر جدايى دين از سياست‏
قرن نوزدهم كه اوج تحقيقات علمى در عالم غرب مى‏ باشد، عبارت از قرن جدايى از دين و طرد دين از صحنه زندگى است. اين تفكر، در كشور ما هم اثر گذاشت و پايه اصلى دانشگاه ما بر مبناى غير دينى گذاشته شد. علما از دانشگاه روگردان شدند و دانشگاه هم از علما و حوزه‏ هاى علميه روگردانيدند. اين پديده مرارتبار، در حوزه علميه اثر سوء گذاشت؛ زيرا علماى دين را صرفاً به مسائل ذهنى دينى- ولا غير- محدود و محصور كرد و حوزه‏ ها از واقعيت زندگى و حوادث دنياى خارج و تحولات عظيمى كه به وقوع مى‏ پيوست، بى‏ خبر ماندند و به يك سلسله مسايل فقهى و غالباً فرعى محدود شدند. مسايل اصلى فقه- مثل جهاد و تشكيل حكومت و اقتصاد جوامع اسلامى و خلاصه فقه حكومتى- منزوى و متروك و «نسياً منسياً» شد و به مسائل فرعى و فرع الفرع و غالباً دور از حوادث و مسائل مهم زندگى، توجه بيشترى گرديد.

  • مفهوم و چیستی اندیشه سیاسی

    چیستی اندیشه در نزد منطق دانان، فکر یا اندیشه، حاصل دو حرکتِ تعریف شده است: حرکت از مجهول …
  • فقه سیاسی در زمان حال و آينده‏

    ماهيت اجتهاد و تفقه به گونه‏ اى است كه توانايى آن دارد كه به مدد آن بتوانيم احكام جديد و ح…
  • ضرورت نیاز انسان به هدایت آسمانی

    خواجه نصير در تبيين حكمى، حسن تكليف استدلالى را مطرح مى‏ كند كه چكيده آن چنين است: ۱) بقاء…
بارگذاری نوشته های مرتبط بیشتر
  • چالش ماراتون کتابخوانی

    توسط مهران سرایی عزیز با ماراتون کتابخوانی آشنا شدم. در این چالش شما در عرض دو هفته 7 کتاب…
  • تطابق فرهنگی در ازدواج یعنی

    فرهنگ یعنی باورها،ارزش ها و اخلاق و رفتارهای متاثر از این سه و همچنین آداب و رسوم و عرفیات…
  • کی به شما حق عاشق شدن داده؟

    کی به شما حق عاشق شدن داده؟ این که دلت گیر یک دختر زیبا و خوش تیپ و خوش استیل و پولدار …
مطالب بیشتر از این نویسنده عبدالله
بارگذاری بیشتر در اندیشه های سیاسی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بررسی کنید

چالش ماراتون کتابخوانی

توسط مهران سرایی عزیز با ماراتون کتابخوانی آشنا شدم. در این چالش شما در عرض دو هفته 7 کتاب…